“Hani küresel ısınma diye bir şey vardı?”

Günün haberi: Başkan Trump sabahları uyanınca ortalığa Tweeter atıyor ya, bugün de sallamış bir tane.  “Nerede bu küresel ısınma?” diyor.  Amerika’nın doğusunda aşırı soğuklar belirdi; ortalık kar, kıyamet, felaket.  Trump alay ederek “Küresel ısınma bizim buralara gelse de biraz ısınsak!” demeye getiriyor.  “Hani, ısınma var numarasıyla, uluslararası antlaşma gereği bizden milyarlarca dolar çekip çarçur edeceklerdi.”

Tabii bu sözlerde ya laf cambazlığı var, ya da cahillik.  Biraz da 190 ülkenin imzaladığı Paris Antlaşmasına karşı çıkma.

Cambazlık.  “Kar yağıyorsa ısınma yok demektir” cambazlığı.  Bu ifadeyle bir avuç, ama güçlü büyük sermaye kuruluşlarının menfaatini korumak.  Ortaya çıkan bir fırsatı kullanıp kamuoyunu yanıltmak.  Bilimsel olguları karalamak.

Yok cahillikse, bu kadarına söylenecek söz yok.  Yaptığı çıkışlarda çok basit bir düşünce yapısı olduğu hemen göze çarpıyor.  Ama bunun bir de sınırı olmalı.

Çünkü meteorolojik olaylar başka bir şey, küresel ısınma bambaşka bir şey.  Meteorolojik olay kısa sürelidir; neredeyse anlıktır ve noktasaldır.  Küresel ısınma ise dünyanın tamamını sarıp sarmalayan ve uzun yıllara yayılan bir süreç.

Trump’ın bu çıkışına yanıt veren bilginler sergilenen cahilliğin altını çizerek şunları vurguladılar:

  • Küresel ısınma olacak diye kimse kış ortadan kalkacak demedi.
  • Soğuk havalı günlerin sayısı giderek azalıyor.
  • Örneğin ABD’nin söz konusu doğu bölgesinde Aralık ayına ait ortalama ısı son 50 yıl içinde hep arttı ve artış devam ediyor.  Sürekli ve sistemli olarak yapılan ölçümler bu gerçeği tartışmasız sergiliyor.
  • Arada sırada birkaç sert, soğuk gün oldu diye bu gelişmeyi inkâr etmenin, görmezden gelmenin anlamı yok.
  • Küresel ısınma, örneği görülmemiş ve sayıları artıp duran fırtınalarla kasırgaları tetikleyip duruyor.  ABD bu yıl şiddetli olaylar yaşadı.  Korkunç orman yangınları da.
  • Önemli olan, insan faaliyetlerinin neden olduğu sera gazı salımındaki artışın ve benzerlerinin doğadaki dengeleri bozmuş olması.  Bu yüzden aşırı, adeta anarşik meteorolojik olaylar hızla artıyor.

Öte yandan gözlemciler, Paris Antlaşması’nın ABD’ye maliyeti konusunda Trump’un verdiği rakamların göz boyayan aşırı abartma taşıdığını söylüyorlar.

Bu noktada Türkçemizin kendine has bir özelliğine değinip Trump benzeri bir çarpıtmanın bizlere de ulaştığını belirtmek yerinde olacak.

Ülkemizde basında ve konuşmalarda “iklim değişikliği” sözü kullanılıyor.  Değişikliğin Türkçe Sözlük’teki tanımı şöyle: “Bir bütünden bir bölümünün değişmesiyle ortaya çıkan yeni durum.”

Bir de “değişim” sözcüğü var.  Bunun tanımı da şöyle yapılıyor: “Bir süreç içindeki değişikliklerin tümü.”  Başka bir deyişle bizlerin “değişim” sözcüğünü kullanmamız gerekiyor; çünkü dünya bütünlüğüyle bir süreç yaşıyor.  Bu olgu yıllar boyu sürüp gidecek ve yeryüzündeki yaşamı tümcül bir boyutta başkalaştıracak.

Böylesi bir incelik İngilizcede ve Fransızcada yok.  Onlar her iki kavramı da tek sözcükle ifade ediyorlar: change ya da changement.  Bizde bu kavramı yıllar önce çevirip kullanıma sokanlar farkında olmadan cahilce bir tavır tutturmuşlar.  Ne yazık ki!

Bizler “iklim değişimi” olayını “iklim değişikliği” diye adlandırdığımız zaman Trump’ın ve onun gibilerin kurduğu tuzağa düşüyoruz.  Farkında olmadan.

Uzun sözün kısası, bu konuda ciddi endişelerimiz varsa, meseleyi doğru anlıyorsak iklim değişimi”nden söz etmemiz gerekir.

Atila Alpöge, Ekogazete, 29.12.2017 / Yararlanılan kaynak: Michael McGowan, The Guardian, 29.12.2017

Reklamlar
Bu yazı İklim içinde yayınlandı ve , olarak etiketlendi. Kalıcı bağlantıyı yer imlerinize ekleyin.

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Connecting to %s