Sanatçı “Yeter artık” demesini bilmeli

Ernest Zacharevic, Litvanyalı bir sanatçı.  Ama daha çok Malezya’da yaşıyor.  Değişik ülkelere sık sık gidip geliyor.  30 yaşlarında.  Özelliği sokak ressamı olması.  Yani kapalı mekânların dışında, açık yerlerde duvar resimleri yapıyor.  Günün birinde çevresinde olup biteni görünce isyan etmiş, “Yeter artık!” demiş.  “Sanatçı dediğin, bu tür rezaletleri görmezden gelemez.”  Bildiği, tanıdığı ressam arkadaşlarını örgütlemeye başlamış.

Önce olayın kendiyle başlayalım.  Bir tarım yöntemi var: “Kes-Yak.”  İnsanların çok eski çağlardan beri uygulamış olduğu bir usul: Ağaçlık alanlara, büyük ormanlara dalarsın.  Elinde baltayla, testereyle.  Gözüne kestirdiğin ağaçları haşır huşur kesersin.  Sonra da bunları bir güzel yakarsın.  Yerdeki ağaçları, dalları, yaprakları yok etmek için.  Böylece tarım yapacağın geniş bir alanı kendine açmış olursun.

Bu yöntemi kullananlar hep inanmışlar ki, yanmış ağaçlardan arta kalan yerdeki küller toprağı besler.  Hiç de böyle olmuyor tabii.  Toprak birkaç yıl içinde gücünü yitiriyor.  O zaman da “Kes-Yak”çı kişi bir ötedeki ağaçlara saldırıyor.  Git gide yayılan, büyüyen ağaç kesimi ve katliamı…  Bu yöntem hâlâ, bugün bile, devam ediyor.  Dünyanın çok değişik yerinde.

Örnek Endonezya.  Canım ormanlar büyük bir hızla katlediliyor.  Açılan yerlere palmiye ağacı dikmek için.  Daha sonra bu ağacın meyvesinden palmiye yağı elde ediliyor.  Aslında makine yağı ve dizel üretiminde kullanılıyor; ama çok ucuz bir yağ olduğu için son derecede popüler.  Afiyetle yediğimiz çok şeyin içine yağ olarak giriveriyor.  Örneğin, bizde zaman zaman Nutella ile Ülker’in adı geçiyor.  Öte yandan margarinlerde, ya da rujlarda, pizzalarda, şampuanlarda, dondurmalarda çıkabiliyor karşımıza.

Endonezya ürettiği tonlarca yağı her tarafa satıyor.  Ekonomisinde çok önemli bir rolü var palmiye yağının.  Ne var ki, bunun yiyecek maddelerinde kullanılmasını yasaklama girişimleri de söz konusu.  Endonezya’da sayısız kuruluş orman düşmanı bu ekolojik tahribata direnip duruyor.

Gelelim Ernest Zacharevic’in isyanına.  2015’te, ortalığı aşırı ölçüde kurutmuş olan El Niño’nun etkisiyle Endonezya’daki kes-yak işinin “yakma” kısmında dipdiri ağaçlar da tutuşmuş birden.  Beklenmedik biçimde.  Orman gözün alabildiğince alev alev olmuş.  50-60 kilometrekare bir alan.  Kirlinin kirlisi bir duman yorganı geniş alanları sarıp kaplamış günlerce.  Hava kirliliği de yaratarak.  Üst sınır diye kabul edilen miktarın 6-7 katı kirliliğe neden olarak.  Daha da ötesi kirli duman yorganı Endonezya’nın sınırlarını aşıp Malezya’ya ve Singapur’a bile uzanmış.  Zacharevic’in çalışma ortamını da sarıp sarmalayarak.

Bu noktada bizim ressam uyanmış.  “Sanatçı dediğin susamaz” diye düşünmüş.  “Splash and Burn” diye bir eylem birliği kurmuş.  Yani “Sıçrat-Yak”.  Kes-Yak’a gönderme yaparak.  (Slash and Burn).  Sekiz ressam el ele vermişler; büyük bir sergi hazırlıyorlar şimdi.  Resim ve yerleştirme sergisi.  Hazırlanan eserlerin bazılarına göz atalım.

İki palmiye fidanının arasına gerilmiş hamağa uzanıp keyif süren biri.  Genç kız da seyrediyor.

Yerle bir edilmiş ormanda yapabildiği tek şey “tütmek” olan biri.

Palmiye meyveleri ile zavallı birinin arasındaki ilişki.

Beyefendi ormana yerleşmiş, Kes-Yak’ın sonucunu bekliyor.

Kocaman bir Dolar.  Cici mama, cici para…  Madem öyle, yak gitsin.  (Aslında söz konusu Dolar bu işten para kazananların hırsından en fazla etkilenip acıyı çeken ve yok olup gitmeye başlayan zavallı gergedanları simgeliyor.

Atila Alpöge, Ekogazete, 15.5.2017 / Yararlanılan kaynak: Kate Lamb, The Guardian, 15.5.2017

Reklamlar
Bu yazı Ormanlar, Sağlık - Beslenme, Tarım içinde yayınlandı ve , olarak etiketlendi. Kalıcı bağlantıyı yer imlerinize ekleyin.

One Response to Sanatçı “Yeter artık” demesini bilmeli

  1. Ahmet Çınar dedi ki:

    Büyük bir ekolojik sorun oluşturan palmiye yağı üretiminde görüldüğü gibi iyi denetlenemeyen tarımsal üretim gerek dünyamızı ve gerekse insan sağlığını tehdit ediyor. Litvanyalı bir sanatçı Ernest Zacharevic örneğinde görüldüğü gibi az sayıda insanın karşı duruşu dahi konuyu gündeme taşımaya yetmektedir. Ülkemizde de uluslar arası ses getirecek bu gibi uyarıların yapılması ümidiyle

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Connecting to %s