Geleceğimizi bekleyen ciddi meselelerle ilgili bir uyarı

Karşılaştığımız sayısız günlük mesele bizleri dar bir çerçevede, kısa vadede, güncel boyutta düşünmeye zorluyor.  Ama dünyanın tamamını sarıp uzun yılları kucaklayan, geniş kapsamlı sorunlar da var.  Özellikle şimdiki gençlerin geleceğini etkileyebilecek devasa sıkıntılar.  Birleşmiş Milletler’in bir raporu bunları derinlemesine ele almış ve altı ana sorun olarak işleyip sergilemiş.  Uyarmış bizleri.  Rapordaki imzalardan biri Nergis Gülaşan.

Gülaşan Boğaziçi Üniversitesi’nden ekonomist olarak mezun olmuş.  Daha sonra Barselona Üniversitesi’nde ve New York Üniversitesi’nde mastır yapmış.  Barselona’da bir süre asistan olarak görev yaptıktan sonra UNDP’de çalışmaya başlamış.  10 yıldan beri orada araştırmacı.  Raporda imzası olan diğer araştırmacı ise Esuna Dugarova.

Rapor Birleşmiş Milletler Kalkınma Programı (UNDP) ile Birleşmiş Milletler Toplumsal Gelişme Araştırmaları Enstitüsü’nün (UNRISD) damgasını taşıyor.  Bunun kaynağında gene Birleşmiş Milletler’in imzasını taşıyan bir belge var.  Üye ülkelerin tamamının onay verdiği bir politika belgesi: Sürdürülebilir Kalkınma Hedefleri (Sustainable Development Goals- SDGs).  Belge yeryüzünde 2030’a kadar fakirliği bitirme, eşitsizlikleri sona erdirme, herkesi içine alan barışçıl bir ortam kurma ve doğal, çevresel kaynaklara sahip çıkma çağrısı yapıyor.  17 hedef tanımlayarak.

Gülaşan ile Dugarova’nın çalışması ise bu çağrının önerdiği politikayı ters yönde etkileyecek ve şiddetlenerek dünyayı ve insanlığı tehdit edecek olan tehlikelere ve darboğazlara odaklanıyor.  Başka bir deyişle hepimizi uyarıyor.  Kapsamlı bir rapor.  100 sayfa kadar. 250 dolayındaki kaynak eserden yararlanmış.  Raporun tanıtımına buradan ulaşabilirsiniz.  (Raporun kendine ise gönderme yaptığımız bu sayfanın sağ üst köşesinden gidiliyor.)

Araştırmacılar, önümüzdeki 10-15 yıl içinde daha da ciddileşeceğini saptadıkları sorunları altı ana başlık altında sergilenmişler.  Özetle şöyle:

Fakirlik ve eşitsizlikler.  Son 10-15 yıl içinde fakirliğin azalması konusunda dünya çapında olumlu gelişme oldu.  Örneğin çocuk ölümleri azaldı, daha sağlıklı yaşam ortamları kazanıldı ve temiz suya ulaşım olanağı arttı.  Ancak bu genel gelişmelerin yanında bazı bölgelerde ve bazı ülkelerde ciddi dengesizlikler belirdi.  Aşırı fakirlik içinde var olmaya çalışan kişilerin sayısı 1,6 milyara ulaşıyor.  Şiddetlendiği gözlenen politik krizler ters yönde etki yapıyor.  Bu arada gelir dağılımında da büyük çarpıklıklar gözleniyor.

Demografi.  Nüfus patlaması, yaşlanma, göçler, kentleşme gibi dinamikler gittikçe artan sorunlara kaynak oluyor.  Örneğin 2015’te dünya nüfusunun %12,3’ü 60 yaşı aştı.  Gene 2015’te 244 milyon kişi başka ülkelere göç etmek zorunda kaldı.  Ülke içi göç de aşırı boyutlara vardı.  Bu olgu göç eden kişilere bazı iyi yaşam koşulları sunmakla birlikte, toplumsal gerilimlerle sürtüşmelere ve aile yapısında değişikliklere neden oluyor, fakirliği arttırıyor ve çevresel risklere kaynak oluyor.

Çevresel bozulma ve iklim değişimi.  Hava, toprak, deniz kirlenmesinden ormanların yok olmasına, su kaynaklarının yetersiz kalmasından biyoçeşitliliğin bozulmasına kadar uzanan ekoloji sorunlarıyla sürekli karşılaşıyoruz.  Nüfus patlaması, kirli teknolojiler, aşırı tüketimin zorladığı kaynak sömürüsü gibi etkenler bu gelişmeleri durmadan tetikliyor.  İklim değişimini ürkütücü boyutlara iterek… doğal afetlere neden olarak… sağlık sorunları yaratarak… beslenme sıkıntılarına kaynak olarak… büyük çaplı göç hareketlerine zemin hazırlayarak…  Üstelik, bu tür zorlukların ağır faturasını olaylara neden olan halklar değil de, hiç ilgisi olmayanlar ödüyor.  Bu durumun ileri yıllarda devam edeceği düşünülebilir.  Sürdürülebilir kalkınma hedeflerini olumsuz yönde etkileyerek…

Krizler ve şoklar.  Ekonomik şoklar, finansal krizler, orada burada patlayan büyük çatışmalar, ciddi hastalık salgınları sürdürülebilir kalkınmaya gidişi ciddi olarak aksatıyor.  Örneğin son on yıl içinde krizlerin yarattığı göç hareketlerinde %75’lik bir artış yaşandı.  Oldukça yavaşlamış bir ekonomik büyüme gözleniyor.  Şu anda dünya çapında 201 milyon kişinin işsiz olduğu tahmin ediliyor.  Bunların 71 milyonu ise gençler.  800 milyon kişi de ciddi açlık çekiyor.

Kalkınmanın finansmanı.  Bu konuda şu anda uygulanan sistemler yetersiz kalıyor.  Mevcut düzenlerin iyileştirilmesinin yanında yepyeni oluşumların devreye girmesi gerekiyor.

Teknolojik inovasyonlar.  Son dönemlerde yaşanan teknolojik gelişmeler sağlık, eğitim ve çevre gibi alanlarda önemli atılımlar getirdiler ve gelişme hedeflerine önemli katkı yaptılar.  Etken ilaçlar, değişik tedavi yöntemleri gibi…  Bilgisayar uygulamaları gibi…  Ya da güneş, rüzgâr benzeri temiz enerji olanakları gibi…  Ancak yepyeni sorunlara da kapı açıyorlar.  Örneğin bilgisayarların önümüzdeki 10 yıl içinde bilgi alanında çalışan 140 milyon kişinin işini devralacağı ileri sürülüyor.  Öte yandan yapay zekâ çözümlerinin de orta seviyeli maaşla çalışanların %30’unu işsiz bırakacağı tahmin ediliyor.

Özetleyerek söylemek gerekirse, rapor hepimizin önünde hayli çetin bir yol olduğuna işaret ediyor.  Tutarlı politikaların tanımlanmasına, bunların inançlı biçimde yürütülmesine, sağlam işbirliği ortamlarının kurulmasına, etkili katılım düzenlerinin geliştirilmesine dikkat çekiyor.

Mevcut politik sistemler bu karmaşık ve güçlü çabanın altından acaba kalkabilecek mi?

Atila Alpöge, Ekogazete, 3.5.2017 /  Yararlanılan kaynak: Esuna Dugarova, Nergis Gülaşan, The Guardian, 14.4.2017

Reklamlar
Bu yazı Ekoloji Politikası, Genel Konular içinde yayınlandı ve olarak etiketlendi. Kalıcı bağlantıyı yer imlerinize ekleyin.

One Response to Geleceğimizi bekleyen ciddi meselelerle ilgili bir uyarı

  1. Ahmet Çınar dedi ki:

    Maalesef ülke olarak çok yakın gelecekte dünya biyolojik yapısını tehdit eden sorunlara karşı kamuoyu ve akademik yapı olarak son derece duyarsız bir aymazlığın içindeyiz. Politik olarak gelecek asrı planlamamıza karşın, bu düşünceleri ve girişimlere tehdit oluşturan küresel demografik hareketler, ekonomik yapıdaki kaos, küresel ısınma, ülkeler arası gelişmedeki dengesizlikler gibi global sorunları yok sayan bir yaşam şeklini sürdürüyoruz. Üzücü !!!!!

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Connecting to %s