Alzheimer olgusunu ciddiye alıyor muyuz?

Galiba alıyoruz.  Yaşlıların da, gençlerin de endişeyle sözünü ettiği, hatta bazen şakalarına bile kattığı bir hastalık bu.  Yeryüzünde 40-50 milyon Alzheimerli olduğu söyleniyor;  bunun giderek arttığı düşünülüyor.  Tabii katlana katlana büyüyen bir toplumsal maliyet de söz konusu.  Kaynağında ne olduğu daha hâlâ pek bilinmeyen bir olgu.  Büyük ölçüde aileden geldiği söyleniyor.  Yani kader mi?  Acaba?

Bazı yeni bilimsel çalışmalar şaşırtıcı ve beklenmedik açıklamalar getirmeye başladı.  Son bir araştırma ünlü PNAS (Proceedings of the National Academy of Sciences of the USA) dergisinde yayımlandı.  6 Eylül 2016’da.  (Buradan ulaşabilirsiniz.)  Bilginler Alzheimer hastalarının beyinlerinde yaptıkları incelemelerde hava kirliliğinden gelme, yani dışarıdan sızma zararlı parçacıklar saptamışlar.  Aşırı oranda.

Bilim dünyasında, özellikle tıp alanında çarpıcı yankı yaratan bu araştırmaya yakından bakmaya çalışalım.

İngiltere Lancaster Üniversitesinden (Prof. Barbara Maher’in başkanlığındaki) 9 bilim insanı yürütmüş bu çalışmayı.  Meksika’nın ve İngiltere’nin hava kirliliği yoğun olan iki kentinde yaşamış ve yeni ölmüş (kimi 3 yaşında, kimi 92 yaşında) 39 kişinin (ailelerin özel izniyle) beyinlerinden parça almışlar ve incelemişler.  Bunların arasında, özellikle yaşlılarda beyin rahatsızlıkları, değişik oranda bunama eğilimleri ve Alzheimer sıkıntıları olmuş, yaşamlarının son zamanlarında.

beyinİnceledikleri örneklerde yoğun miktarda ‘manyetit’ bulmuşlar.  Nedir manyetit?  Bir demir oksit türü.  Manyetik özelliği çok güçlü olan bir madde.  Örneğin mıknatıs yapımında kullanılıyor.  “Manyetitin beyinde ne işi var?” diyeceksiniz.  Öyle anlaşılıyor ki, bu madde az oranda beyinde normal oranda hep yer alıyor ve olumlu bir işlev de görüyor.

Ancak araştırmayı yürüten ekip, büyük şaşkınlık içinde, beyinlerde akıl almayacak ölçüde aşırı miktarda manyetit saptamış.  Prof. Maher bir gram beyinde adetleri milyonu aşan manyetik parçacıklar bulduklarını söylüyor.  Bunların normal manyetitlerden tamamen farklı oldukları da anlaşılmış.  Biçim, tür, nitelik olarak da otomobillerin egzozlarından, fabrika ve elektrik santrallarının bacalarından salınan manyetitle tamamen aynı oldukları görülmüş.  Yani fosil yakıt ürünü.  Ve örnek beyin sahiplerinin yaşadığı yörelerde yoğun olarak saptanan manyetit.

Ek bir bilgi:  İncelenen beyinlerde platin, kobalt, nikel parçacıkları bile bulunmuş.  Prof. Maher “Bunların beyinde ne işi var?  Kaynak tamamen fosil yakıtlar.” diyor.

Öyle anlaşılıyor ki, yoğun manyetit (yani oksit) saldırısı beynin temel özelliğini oluşturan ve milyonlarca nöronun birbiriyle haberleşmesini sağlayan sistemi etkiliyor.  Ve nöronların birleşme noktalarındaki işlevi oksitleşmeyle aksatıyor, bozuyor.  Sonrası bunama ve daha da ötesi Alzheimer.

Araştırmacılara göre, hava kirliliğinin taşıdığı zararlı maddelerden bazıları burundan bedene girdikten sonra koruma mekanizmalarını, süzgeçleri aşıp ciğerlere gidebiliyor.  Oradan da kana karışıp kalbe bile ulaşıyor.  Ancak manyetitin bu mekanizmaları aşabilme özelliği var.  Bunun sonucu olarak da beynin yapısına doğrudan doğruya bulaşıyor.

Sözünü ettiğimiz araştırmanın çok önemli bir kapı açtığı söyleniyor.  Ancak bilinmeyen ve tam kavranamayan hususlar mevcut.  Bu nedenle yepyeni çalışmalarla bu çizgide ilerlemek gerekiyor.

Bununla birlikte, belki sizleri ilgilendirir diye, bazı eski araştırmalara da gönderme yapalım.

Atila Alpöge, Ekogazete, 8.9.2016  /  Yararlanılan kaynaklar:  Damian Carrington, The Guardian, 5.9.2016 – David Shukman, BBCNews, 5.9.2016

Reklamlar
Bu yazı Kentler, Sağlık - Beslenme, İklim içinde yayınlandı ve olarak etiketlendi. Kalıcı bağlantıyı yer imlerinize ekleyin.

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Connecting to %s