Kent merkezindeki otomobilleri ne yapacağız?

Anlaşılan bu soru, bazı kentlerde bir hayli tartışılan bir konu.  Hele belediye seçimlerinde, gelmiş gündemin başköşesine oturmuş.  Birileri “Merkeze girmelerini yasaklayalım!” diyor.  Ötekiler “En iyisi ciddi kısıtlama getirelim!” önerisini ileri sürüyor.  Başkaları da “Yapamazsınız!  Özgürlük var!  Demokrasi var!  Araçlarımızın kente girmesini önleyemezsiniz!” diye karşı çıkıyor.  Geçtiğimiz günlerde, Kopenhag’la Amsterdam’da politikacılar bir hayli kapışmışlar bu konuda.

Bu ilginç gelişmenin öyküsüne Kopenhag’la başlayalım.  Orada geçenlerdeki yerel seçimlerde sosyal demokratlar belli ölçüde oy yitirmişler.  Eski Başkan yeniden seçilebilmiş, ama Yeşil-Kırmızı Birliği ikinci parti durumuna gelip yönetime ağırlığını koymuş.  Ve özellikle, belediyenin en önemli birimi olan Çevre ve Teknik İşler başkanlığını ele geçirmiş.  Başka bir deyişle, çok başarılı çalışmalar yürütmüş olan Ayfer Baykal koltuğunu bırakmak zorunda kalmış.  Ama belediye meclisi üyeliği devam ediyor.

Kimdi Ayfer Baykal?  [Onun kim olduğunu ve başarılarını Ekogazete’nin eski sayılarında okudunuz.  Örneğin burada.]  İşte Baykal ve bisikleti.

AYFER BAYKAL

Ayfer Baykal merkezde bisiklete ve yayalara öncelik vermiş, otopark yeri sayısını azaltmıştı.  Kopenhag’ı daha iyi yaşanır bir kent yapmıştı.  Ama sızan dedikodulara göre, belediye başkanı bundan hoşnut değilmiş ve kendi partisinden olduğu halde Baykal’ı uzaklaştırma niyetindeymiş.  Kentin merkezine daha çok araç gelsin istiyormuş;  hatta merkeze ulaşan bir araç tüneli planlıyormuş.  Ayfer Baykal gitti sonuçta, ama yerini ele geçiren de onun gibi düşünüyor.  Bu çatışmanın özeti aşağıdaki resimde.  İki seçim afişi yan yana.

AYFER BAYKAL-4

Soldaki afiş muhafazakâr liberal partinin:  “Kent herkese aittir.  Otomobilliler dâhil.” diyor.  Buna tavır koyan sağdaki afiş ise Yeşil-Kırmızı Birliğin.  “Otomobiller Arka Plana” diyor.

Liberaller seçmeni uyarmak ya da korkutmak için Ayfer Baykal’ı bile kullanmışlar.  Onun 13 Temmuz’da söylediği bir sözü alıp afiş yapmışlar.  “Bakın neler diyor bunlar.  İşbaşına gelirlerse başınıza bela yağdıracaklar.” der gibi.  Ayfer Baykal’ın sözü şu:  “Yıllık otopark ücretlerini o kadar çok arttıralım ki, halk otomobil satın alacağına otomobilleri ortaklaşa kullanmaya başlasın!”

AYFER BAYKAL-1

Kopenhag’da seçim zamanı ortalıkta dolaşan sorular bir bakıma şunlardı:  Nasıl bir kentte yaşamak istiyoruz?  Yaşanabilir bir kent mi?  Temiz havalı kent mi?  Çocuklarımız için trafik kazalarından uzak sokaklar mı?  Araçların yarattığı ölümlerin ve sakatlıkların azalması mı?

Unutmamak gerekir ki, uluslararası bir jüri kentin ekoloji performansını 12 ölçütün ışığında değerlendirerek Copenhag’ı Avrupa’nın ‘Yeşil Başkenti’ seçti.  Kentin gururla dillendirdiği bazı hedefler de var.  Örneğin 2015’te CO2 üretmeyen bir kent olmak.  Ya da gene on yılda dünyanın bisiklet için ideal kenti konumuna gelmek.  Öyle anlaşılıyor ki, kentin yeni çevre yönetimi Ayfer Baykal’ın bıraktığı bayrağı daha da ileri götürecek.

Sözünü ettiğimiz konu ve tartışma Amsterdam’da da patladı.  Oradaki yerel seçimlerde iki parti işbirliği yaparak yıllardan beri kenti yöneten sosyal demokratları devirdiler.  Bunlar sosyal-liberal eğilimli, ilerici D66 (Democrats 66) ile Yeşil-Sol Parti (GroenLinks).  İşe başlar başlamaz kolları sıvadılar.  Kent merkezinde otopark ücretlerini iki misline çıkaracaklar.  Amaç para toplayıp belediyenin kasasını doldurmak değil.  Hedef otomobil sahipliğini frenlemek, otomobil paylaşımını cesaretlendirmek, insanları kamu taşımacılığına kaydırmak ve bisiklet kullanımını arttırmak.  Belki de giderek, kentin merkezine otomobil girişini yasaklamak.

Zaten gençler arasında otomobil özentisi giderek azalıyormuş.  Gençler bunun pahalı, pratik olmayan, kirlilik yaratan bir hareket olanağı olduğunu düşünüyorlarmış.  Son yıllarda otomobil satın alan gençlerin oranı %20’den %14’e düşmüş.

Öte yandan artan bisiklet kullanımı yeni sorunlar yaratıyor.  Örneğin bunları park etme zorluğu.  Kentin ana tren istasyonunun çevresinde 10.000 bisikletlik park yeri olduğu halde bu, yetersiz kalıyor kimi zaman.

Amsterdam’da 880.000 bisiklet var.  Yani kişi başına 1,1 adet.  Bazı aileler eşya taşıma, çocuk gezdirme, vb. amaçlı değişik modellere sahipler.

Madem ki bisiklet dedik, gelin Amsterdamlı bisikletlileri selamlayalım.

AMSTERDAM-2

AMSTERDAM-3

AMSTERDAM-4

Atila Alpöge /  Yararlanılan kaynaklar:  Mikael Colville-Andersen, Copenhagenize, 4.11.2013 – Jean-Pierre Stroobants, Le Monde, 26.4.2014

 

Reklamlar
Bu yazı Ekoloji Politikası, Kentler, Ulaşım içinde yayınlandı ve , , olarak etiketlendi. Kalıcı bağlantıyı yer imlerinize ekleyin.

One Response to Kent merkezindeki otomobilleri ne yapacağız?

  1. Geri bildirim: Bisikletliyiz Biz – KOPENHAG’TAKİ TÜRK AYFER BAYKAL

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Connecting to %s