Buzulların erimesinde geri dönüşü olmayan nokta

Buzulların erimesi fazla ilgi çeken bir haber türü değil.  Uzak, soğuk kıtalarda, kıyıdan kopan buzdağları kimseyi ilgilendirmiyor.  Aslında bu hepimizi ilgilendirmesi gereken bir olgu, çünkü erime hızlanırsa, okyanus suları giderek yükselecek.  Yeni bir araştırma, Antarktika’daki en büyük buzulun erime sürecinin geri dönüşü olmayan bir aşamaya geldiğini gösteriyor.  Çevredeki ısı ortalamasında önemli bir düşüş olsa bile.

BUZULLAR-1

Araştırma raporu üç değişik ekibin bilgisayar modellerine dayanıyor.  Üçünün de bulguları aynı:  Antarktika’nın Pine Island Glacier (PIG) buzulu öyle bir yere gelmiş ki, çevredeki ısı ortalaması beklenenin çok üstünde bir düşüş gösterse bile buzulun erimesini durdurmak mümkün değil.  British Antarctic Survey (BAS) araştırmacılarından Dr. Hilmar Gudmundsson, bunu yamaçtan aşağı yuvarlanan, yuvarlandıkça büyüyen bir kartopuna benzetiyor ve belli bir ivmeye ulaştıktan sonra, bunu seyretmekten başka yapacak bir şey yok, diyor.

Niye “ivme” sözcüğünü kullandığını merak ediyorsanız, PIG buzulu 1992-2011 arasında yılda 20 milyar ton buz kaybetmiş.  Eğer bilgisayar modelleri doğruysa, bundan sonra yılda 100 milyar ton buzun suya dönüşmesi söz konusu.  Bu da, önümüzdeki 20 yılda, yalnızca PIG’den (koca kıtanın ufak bir bölgesi olan bu noktadan) gelen suların, tüm dünyada deniz seviyesini 3,5 ile 10 mm arasında yükselteceği anlamına geliyor.

BUZULLAR-2

İyi, güzel de, en fazla 10 mm yükselecekse, bizim yalı için tehlike arzetmez derseniz, şöyle bir kıyaslama noktası önerelim:  Şu anda tüm Batı Antarktika’nın yıllık buz erimesinin dünyada deniz suyu yükselme düzeyine katkısı, bir milimetrenin üçte biri kadar.

PIG 160.000 km2’lik bir alanı kaplıyor.  [Fikir vermesi açısından, İç Anadolu bölgesinin yüzölçümü 151.000 km2].  Uydu resimlerini incelediğiniz zaman, buzun ne kadar inceldiğini ve kopmanın nereden gerçekleşeceğini görebiliyorsunuz.  Endişe edilen, PIG tamamen eridikten sonra, diğer buzulların erime sürecinin de, aynı şekilde durdurulamaz bir ivme kazanması olasılığı.

Şu anda Antarktika’da sürekli bir ısı ve buz kaybı ölçümü çabası devam ediyor.  Bu bulgular bilgisayar modellerini doğrularsa, önümüzdeki yüzyıl kıyı şeritleri için oldukça sorunlu geçecek demektir.

Tahsin Çorat /  Yararlanılan Kaynak:  Jonathan Amos, BBC, 14.1.2014

Reklamlar
Bu yazı Denizler - Irmaklar, İklim içinde yayınlandı ve , olarak etiketlendi. Kalıcı bağlantıyı yer imlerinize ekleyin.

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Connecting to %s