“Fakirlerden alıp zenginlere vermek”

“Robin Hood zenginlerden alıp fakirlere dağıtırdı.  Şimdi fakirlerin kültür mirasını söküp zenginlere sunuyorlar.  Rezalet!”  Londralı bir grafiti ressamı böyle diyor.  İngiltere’de sert bir tartışma başladı.  Bir firma ünlü duvar ressamı Bansky’nin bir resmini duvardan söküp aldı;  bunu binlerce dolara Amerika’da satacak.  Halk “Resim mahallemize aittir.  Bizim çevremizin parçasıdır.  Bu hırsızlık!” diyor.  İşte söz konusu resim!

BANSKY 01

Ekogazete’deki eski bir yazıda grafiti’den, sokak sanatından söz etmiştik.  Orada Bansky’nin de adı geçmişti.  Çok ünlü bir sanatçı.  Ünü İngiltere’nin sınırlarını çoktan aştı.  Avrupa’ya, Amerika’ya, hatta Filistin’e ulaştı.  Onun öyküsünü ve şimdi tartışma yaratan resmini anlatırken eski resimlerinden örnekler verelim.

BANSKY 02

Bansky’nin 1974 Bristol doğumlu olduğu sanılıyor.  “Sanılıyor” dedik, çünkü kim olduğu bilinmiyor.  Kimliğini hep saklıyor.  Resimlerini önceden gözüne kestirdiği duvarlara, kimseden izin almadan, geceleri gizlice yapıyor.  Bunlar kimi zaman düz yazı bile oluyor.

BANSKY 03

Boş ve ölü bulduğu duvarlara can veriyor, renk katıyor.

BANSKY 04

Resimleri çoğunlukla siyasal bir mesaj taşıyor.  Bürokrasiye, otoriteye, askere karşı duran mesajlar bunlar.  Bu arada ‘barış’ sık sık işlediği bir kavram.

BANSKY 05

Hiciv, şakacılık, gülümseme de önemli yeri olan öğeler.

BANSKY 06

Gelelim Londra’da şimdi patlamış olan çekişmeye.  Söz konusu resim Londra’nın en fakir mahallesinde bir bakkalın boş duvarını süslemekteydi.  Halkın sevdiği, sahip çıktığı bir resimdi bu.  Hatta belediye büyük ün kazanmış olan bu resmi başka grafitilerden korumak için özel bir maddeyle kaplatmıştı.  Bir firma bakkalla anlaşıp bir gece duvarı söküp götürdü.  Halk “Resim bakkalın değil, bizim, mahallemizin ortak malı!” diye ayaklandı.  İşçi sendikaları, siyasi partiler, çevre grupları onları desteklemeye başladı.  Polis çaresiz “Anlaşmışlar, bizim yapabileceğimiz bir şey yok.” diyor.  Bansky ise ortaya çıkıp “Bu benim resmim.  Satmıyorum.” demiyor.  Bunu hiçbir zaman demedi zaten.

Aynı firma geçen yıl başka bir Bansky resmini gene Londra’daki bir duvardan söküp almıştı ve Amerika’da 900.000 dolara satmıştı.

Bu tartışma yanıt vermesi hayli zor bir soruyu gündeme getiriyor:  Bir mahallenin, bir topluluğun, bir kentin kültürel çevresini biçimlendiren ortak malı olabilir mi?  Bunu kim, nasıl ve ne hakla kullanmaya kalkabilir?

Atila Alpöge /  Yararlanılan kaynak:  Marc Roche, Le Monde, 6.8.2013

Reklamlar
Bu yazı Genel Konular, Kentler içinde yayınlandı ve , , olarak etiketlendi. Kalıcı bağlantıyı yer imlerinize ekleyin.

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Connecting to %s