Şarapçılar kuzeye doğru yola çıkıyor

Bu satırları şarap üreticileri de, içicileri de dikkatle okumalı, çünkü ortalıkta değişen bir şeyler var.  Amerika, Şili ve Çin üniversitelerinden dokuz bilim insanı elbirliği içinde bir araştırma yürütmüşler.  Sonuç çarpıcı:  İklim değişimi var ya!  Bunun bağcılık ve şarapçılık üzerinde ciddi etkileri olacakmış.  Öyle görülüyor ki, bağcılık ve şarapçılık güneyde bitecek, daha kuzeydeki alanlara doğru kayacak.

Araştırma geçtiğimiz günlerde ABD’nin ünlü bilim dergisi PNAS’de (Proceedings of the National Academy of Sciences of the United States of America) yayımlandı.  Araştırmacılar iklim değişiminin tarım sistemindeki somut sonuçlarına eğilme düşüncesinden yola çıkmışlar.  Genellemelerin dışında, değişik yerlerdeki tarım rejimlerine ne olacak hususunun çok fazla incelenmediğini düşünmüşler.  Bu nedenle bir örnek olay olarak şarapçılığı ele almışlar.  Daha doğrusu, ‘üzüm’ün başına gelecekleri kavramaya çalışmışlar.  Nedeni, bağcılığın iklime çok duyarlı olması.  Bu bakımdan iklim değişiminin ekosistemlerde yaratacağı başkalaşıma bağcılık örneğinden bakınca, olayın tarımda yaşanabilecek ekonomik çalkantıları kestirme olanağı doğuyor.

Çalışmanın vurguladığı sonuçlardan biri aşağıdaki haritada görülüyor.  Kırmızı renkli alanlar günümüzde bağcılığa uygun olan ve bağcılık yapılan alanları gösteriyor.  Ama bunlar önümüzdeki 20-30 yıl içinde bu niteliklerini yitirecekler.  Yeşille gösterilmiş olanlar bu özelliklerini saklayacaklar;  buralarda bağcılık eskisi gibi devam edebilecek.  Maviler ise bağcılığa, şarapçılığa aynı dönem içinde açılacak yepyeni alan ve bölgeleri sergiliyor.

sarapciliginGocu

Örnek vermek gerekirse, Bordeaux şaraplarına güle güle demek gerekiyor.  Rhône vadisi ya da İtalya’da Tuscany şaraplarına da.  Türkiye’de ise şimdi üzümü verimli ve kaliteli olan yerlerden aynı ürünü alamayacağız.

Konumlarına ve yerlerine bağlı olarak şimdiki bağcılık alanlarının %20-%70 oranında yok olabileceği anlaşılıyor:

baglarda_kuculmeEn ağır darbeyi Akdeniz bölgesi alıyor.  (Yuvarlatılmış bir sayıyla %70 dolaylarında.)  Onu Avustralya’nın Akdeniz iklimli yerleri izliyor (%65).  Daha sonra Kaliforniya  (%60), Güney Afrika (%50), Şili (%20) ve Avustralya’nın diğer bölgeleri (%15) var.  Buna karşılık Kuzey Avrupa’nın şansı açılıyor (+%100).  Yeni Zelanda daha iyi (+%150).  Ve Kuzey Amerika en iyisi (+%200):

baglarda_buyumeBuradan da görüldüğü gibi bağcılık ve şarapçılık daha kuzeye ve hatta dağlık bölgelere kaçabilecek.  Geçiş sürecinde, üzümlerinin azalmaya yüz tutan verimini ve kalitesini korumak için bağcıların daha fazla su kullanması söz konusu olabilecek.  Bunun da en çarpıcı yansıması su kaynaklarını kontrol etme çabalarında (belki de bu nedenle doğacak çatışma olaylarında) ortaya çıkacak.  Bunu değerlerini yitirmekte olan bağlık alanlarında görülecek arazi kullanma değişikliklerinin kaynak olacağı sorunlar izleyebilecek.

Aslında Akdeniz bölgesi (kuru ve sıcak yazları, yağışlı ve serin kışlarıyla) bağcılık ve şarapçılık bakımından en önemli bölge.  Üstelik buranın (bitkilere de, hayvanlara da dayalı) çok zengin bir biyolojik çeşitliliği var.  Üzümün yok olmasıyla bu çeşitliliğin de zedelenme tehlikesi söz konusu.  Ayrıca kuzeye kayma olayı, yeni yerlerde de biyolojik çeşitlilik üzerinde ister istemez etkili olacak.

Bütün bunlar önemli boyutlu ekonomik gelişmelere işaret ediyor.  Ülke idarelerinin bunun bilincinde olması, bu oluşumu sistemli biçimde, oluruna bırakmadan ‘yönetmeleri’ gerekiyor.  Nitekim bazı ülkelerde bu yaklaşımın geliştiği gözleniyor.  Örneğin Güney Afrika’da şarap üreticileriyle çevreciler el ele verdiler ve “Biyolojik Çeşitlilik ve Şarap Girişimi “adını verdikleri bir girişim başlattılar.  Şili’de de “Şarap, İklim Değişimi ve Biyolojik Çeşitlilik Programı” söz konusu.

Atila Alpöge /  Yararlanılan kaynak:  PNAS, 8.4.2013

Reklamlar
Bu yazı Ekoloji Politikası, Sağlık - Beslenme, Tarım, İklim içinde yayınlandı ve , olarak etiketlendi. Kalıcı bağlantıyı yer imlerinize ekleyin.

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Connecting to %s