Dipnotu – Yalan Üretimi-2

Geçen hafta bu adı taşıyan bir kitaptan söz etmiştik.  Fransa’da geçen hafta satışa sunulmuştu.  Buna geri dönüyoruz şimdi.  Çünkü ekoloji endişesi taşıyanların mutlaka ilgilenmesi gereken bir kitap.  Geleceğe bırakılacak dünya konusunda büyük çaplı bir kavga olduğunu, küreselleşmiş çıkar gruplarının perde arkasından devreye girdiğini belgeleriyle sergileyen zeki bir kitap.  Umarız, bir yayıncı bu kitabı dilimize kazandırır.  Anımsatalım, kitabın yazarı Stéphane Foucart.  Le Monde gazetesinin ekoloji-bilim yazarlarından biri.

Burada kitabın içini boşaltmadan, kaynak zengini ayrıntılarını sergilemeden bir iki örnek verelim, içeriği hakkında.  Kitabın orasından burasından rastgele seçilmiş örnekler.

Yaşam süresi

Foucart önemli bir noktaya dikkat çekiyor.  Ortalama yaşam süresinin uzadığı yolunda çeşitli bilgiler geliyor önümüze.  Hepsi de güvenilir, ciddi kaynaklardan.  [Ekogazete geçen sayısında bunu yansıtmıştı.]  Bu olgu insanı mutlu ediyor.  Ve bu gelişmeden teknoloji uygulamaları, sağlık sistemleri gurur duyarak, bunun reklamını yaparak kendilerine pay çıkarıyor.

İyi, güzel de bu ortalama nasıl hesaplanıyor?  Ölüm yaşları alınıp ortalama hesaplanıyor.  Peki, bugün, günümüzde daha yaşlı ölenlerin doğum tarihi ne?  Tabii ki, 1940’lar, 1950’ler, hayli bilemediniz 1960’lar.  Yani çocuklukları, gençlikleri daha basit (haydi isterseniz, daha ilkel diyelim) bir dünyada geçmiş.  Ama tarım ilaçlarının etrafa zehir saçtığı, (yarattıkları tehlikeler artık kabul edilen) amyant, plastik ve benzeri maddelerin her yere burnunu sokup sızdığı, hava kirliliğinin kentlerin üzerine yerleştiği, GDO’ların başlarını alıp gittiği, hormonları bozan maddelerin kanlarımıza girdiği, uyduruk besinlerle obozitenin yaşandığı bir dünyada değil.  Ya da zehirli maddelere maruz kalmış annelerin sütüyle beslenmiş yavrucukların dünyasında hiç değil.

Peki, 1970’lerden sonra patlayan yeni dünyanın, tüketim toplumunun, küresel ekonominin, büyük endüstri çıkar gruplarının ürünü olan insanlar acaba bu kadar uzun süre yaşayabilecekler mi?  Yoksa giderek bu ortalama düşmeye mi başlayacak?

Kişiliği ezmek

Kitapta sayısız örnek uzun uzun ve kaynakları verilerek yer alıyor.  Diyelim ki, iyiniyetli, dürüst ve gerçeği merak eden bir bilim insanı bir konuya eğiliyor.  Üniversitesinde, laboratuvarında (çoğu zaman iş arkadaşlarıyla) bir araştırma yürütüyor.  Efendice, alçakgönüllülükle.  Ve bulgularını kabul eden hakemli bir bilim dergisinde yayımlıyor.

Eğer bu bulgular (dikkat edin, bilimsel bulgular) bazı büyük endüstri girişimlerinin o andaki çıkarlarına aykırıysa akıl almaz bir saldırı başlıyor.  Atmaca gibi bekleyen birileri tarafından.  Derhal.  “Aman gecikmeyelim” dercesine.  Bunların konuyla birebir ilgisi olmayabilir.  Ama olsun, başka alanlarda ‘bilim insanı’ etiketi taşıyorlar ya, bu yeter.  Bunlar hemen çalışmayı suçluyorlar.  “Ele alınmış örnek sayısı yeterli değil.” gibi çeşitli bahaneler yaratarak.  Amaç kuşku yaratmaktır.  Ve giderek o araştırmacının bütün çalışmalarını baltalamak ve onu ezmektir.  Hatta bazı konumlara, sorumluluklara gelmelerini el altından önlemektir.  Öte yandan, kamuoyuna ulaşmış olan bu araştırmaların çevresinde kuşku yaratmaktır.  Yan amaç da, meseleye uzaktan bakan insanların şöyle düşünmelerini sağlamak:  “Yahu, bu adam ‘bu iş zararlıdır’ diyor, ama bak, tersini söyleyen başkaları da var.  Demek ki, bu tartışmalı bir konu.  Boş ver!  Bana ne!  Ben, bildiğim gibi tüketmeye devam ederim.”

ABD’de petrol şirketleri tarafından sürekli desteklenen Cumhuriyetçi Parti’nin 1990’lardaki (uzun süre gizli kalmış) bir iç yazışmasında, partinin izlemesi gereken çizgi konusunda bir danışman şöyle diyor:  “Şu anda vatandaşlar iklim değişimi konusunda kesin bir yargı olmadığını, tartışmaların sürüp gittiğini düşünüyorlar.  Eğer kamuoyu bu çekişmenin bittiğini hissederse görüş değiştirebilir.  Bu nedenle kuşkuların sürüp gittiği duygusunu sürekli besleyen bir çizgimiz olmalıdır.”

Kitaba göz atma olanağını bulmanızı dileriz.

Atila Alpöge

Reklamlar
Bu yazı Dipnotları, Ekoloji Politikası, Genel Konular, Sağlık - Beslenme içinde yayınlandı ve olarak etiketlendi. Kalıcı bağlantıyı yer imlerinize ekleyin.

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Connecting to %s